خانواده و فرهنگ

خلاصه خانواده و فرهنگ :

*ازدواج :

ازدواج در ایران در حال تبدیل شدن به یک امر شخصی میان زن و شوهر است و در حالی که در گذشته ازدواج دو نفر بیش از اینکه ناشی از اراده آن دو نفر باشد ، به نظر بزرگترها بستگی داشت .

در اکثر موارد دختر و پس خودشان هیچگونه اراده ای در ازدواج نداشتند .حتی اگر مواردی هم پیش می آمد و که دختر بر حسب علاقه ی خود خواهان ازدواج با فرد دیگری بود ، این مسئله ضد ارزش تلقی و ممکن بود تبعاتی هم داشته باشد . از سوی دیگر ، شاید برای یک زن فرق چندانی هم نداشت  که با چه کسی ازدواج میکند ، چرا که کارکرد ازدواج و روابط بعد از آن به گونه ای بود که روابط زن و شوهرر فقط جزئی از زندگی زناشویی و خانوادگی محسوب میشد . وظیفه زن بچه اوردن و انجام امور خانه بود که این دو  وظیفه بر حسب مردهای مختلف برای زن تفاوت چندانی نداشت .

 اما به مرور زمان ازدواج در حال تبدیل شدن به امری شخصی میان دختر و پسر است که ارتباط چندانی با خانواده پیدا نمیکند . چنین وضیتی ناشی از تغییر ساختار اجتماعی و اقتصادی و مفهوم خانواده و ازدواج است  . در این مفهوم از ازدواج ، عنصر اصلی فرزند آوری یا انجام امور خانه نیست بلکه تفاهم و زندگی مشترک است ، که معمولاً انتخاب با رضایت و توافق طرفین صورت میگیرد .

ساده شدن مراسم ازدواج وجه دیگری از شخصی شدن ازدواج است .  در بسیاری از موارد سالروز ازدواج هر سال گرامی داشته میشود و هدایایی بین زوجین رد و بدل میشود . در سال 53 فقط 76 درصد مردم با مسئله مهریه موافق بودند  . در سال 80 حدود 24 در صد موافق خواستگاری دختر از پسر  هستند . در بسیاری ازدواجها بر مبنای عشق و علاقه شکل میگیرد بر خلاف ظاهر قضیه که این نحوه پیوند باید پایدارتر از ازدواجهای سنتی باشد ، منشاء ناپایداری خانواده است . این توع آشنایی در موارد متعدد منجر به مخالفت از سوی خانواده ها شده و دختر و پسر را در بحران روحی روانی قرار میدهد . یکی از مسایلی که در سالهای اخیر در خصوص ازدواج مشاهده شده افزایش سن ازدواج و کاهش اختلاف سنی دختر و پسر خصوصا ً در روستا هاست .

*طلاق :

در جامعه کنونی طلاق اهمیت زیادی پیدا کرده است و بیشتر مناطق شهری معتقدند که بعلت ناهنجاری های اجتماعی و جرایم ، طلاق بمیزان زیادی رواج یافته . از دلایل متنوع طلاق عبارتند از ناسازگاری ، مشکلات اقتصادی ، جرم و زندانی شدن ، دخالت دیگران ، اعتیاد و ......  

نکته مهم تشدید مصنوعی اختلافات برای معقول جلوه دادن طلاق  است . در سالهای اخیر طلاق فراگیر شده و شهر و روستا نمی شناسد زیرا در شهرها خصوصاً شهرهای بزرگ هزینه های طلاق کمتر بوده و نگرش نسبت به فرد طلاق گرفته عادی است . در روستا بعلت قرابت و خویشاوندی، مسایل زناشویی چندان مخفی نمی ماند و قبل از بحران توسط بزرگان فامیل صلح و سازش برقرار می شود .

* اشتغال زنان درایران رابررسی کنید؟

زنان ایرانی درتاریخ همواره پابه پای مردان حتی گاهی بیشترکارکرده اندزایمان،شیردادن،پرورش بچه وکارهای خانه جزء وظایف الزامی آنان تلقی وگاهافعالیت های دیگر به آن اضافه می شودزنان ایرانی که صاحب درآمدهستند چون بصورت جمعی  است کل درآمدرامردتصاحب میکندحتی درمیان عشایر حقوق زنان معلم به مردخانواده پرداخت می شددرصورت استقلال شغلی وابستگی زن به مردکاهش می یابدوموجب مشارکت اجتماعی می شوداین مشارکت گاها همراه بامصائبی ازجمله تبعیض وسواستفاده جنسی اززنان بوده است اما این وضع درنگرش جنسیتی درحال تغییر است ومخالفت بااشتغال زنان کمتر است.مخالفت بااشتغال زنان دربسیار ازموارد ناشی از انحصاری دانستن  نان آوری مردان است درسال های اخیر بدلیل سیاست های دولت وپرداخت یارانه هااشتغال زنان بویژه روستائیان کمتر شده است درجوامع غربی هم دردوران فقروتنگدستی قرن 18تعدادزنان شاغل بسیار بالا بود وبعدها بابهبود وضع اقتصادی وبهبود درآمد مردان شاغل زنان به درون خانواده باز میگردند0درحال حاضرساختاراشتغال زنان درایران درحال تغییر است ازیک سو نسبت اشتغال زنان روبه افزایش است وتقاضا زنان برای شغل بسیار بالاست اکثرمتقاضیان دوره تحصیلات کافی میباشند لذا ئضعیت اشتغال زنان درحال دگرگونی می باشد ودرصد مزدونیروهای استخدامی زنان روبه افزایش میباشد 0این مسائل موجب افزایش قدرت اقتصادی زنان ودرنتیجه قدرت چانه زنی وبه توازون رسیدن درساختارخانواده میگرددهرچنددارای تبعاتی هست که ازآن گریزی نیست0

*ترویج بدعت ها و فرقه های ضاله وعرفان های کاذب

به گزارش رسمی نیروی انتظامی بیش از50فرقه گروه به ایران وارد شده اندکه خیلی ازآنهافعال میباشدوبیش از200عنوان کتاب تالیف وترجمه کرده اند واختصاص میلیون هادلار برای جنگ نرم وبرای تبلیغ فرقه های شیطان پرستی رامیتوان بخشی ازاین برنامه ها داشت کشورهای غربی بویژه امریکادربحث تهاجم وارزشهای اسلامی بافرقه سازی وعرضه مدلهای رنگارنگ وتبلیغ آنهادرسایت های اینترنتی وشبکه های ماهوارهای بدنبال کم رنگ کردن ارزشهای اسلامی است.همچنین گسترش موسقی  وورود موسقی مبتذل که محوراصلی تفکرات این فرقه هااست مانند سبک موسقی هوی متال،بلاک متال،نیروانا وبکارگیری رنگ ها،استفاده ازرنگ های تیره وترویج آنهادربین جوانان وانتشارسی دی های جذاب وگمراه کننده ازجمله اقدامات فرقه های شیطان پرستی است.ترویج بدعتها وخرافات ،سحروجادو،بخت گشایی.

*عرفان های کاذب را می توان  به چهارگروه تقسیم کرد:

1-گرایش به صوفی گرایی که شایع ترین گرایش وجریان عرفان های انحرافی درایران میباشدرادراویش نام دارد مانند صفی علیشاهی،نعمت اللهی وگنابادی0

2-فرقه های نوپا که ازدرون فرقه های تصووف مانندفرقه های قادریه، علویه،صفائیه که این فرقه هاعرفان های جدیدی رابوجود آوردن وموجب ظهوربسیاری ازفرقه های صوفی گراودرویش مسلک شدن0

3-فرقه های نوظهوروارداتی، عرفان های بودائی،سرخپوستی،مسیحی،هندی وچینی که مهمترین دسته ازعرفان های نوظهورهستندکه درفضای اجتماعی ایران وبه ویژه ازمیان زنان به عضوگیری پرداخته اند.

4-شیطان پرستی که مهمترین حضورشیطان پرستی درایران بارواج میل جوانان به استفاده ازموسقی متالیکا،بلاک متال وسازگیتار است برخی تحقیقات ازضاله بودن بیش از70درصدفرقه شیطان پرستی درکشورخبر می دهد خشونت وخونخواری ازویژگی های این فرقه بشمار می رودبرخی از جوانان هوادار این جریان ها دست به آسیب رساندن خود ودیگران می زنند. شیطان پرستان موادمخدر وقرص های روان گردان وآزادی جنسی را جزء مرام خود می دانندومهمترین اهداف شیطان پرستان درتضعیف  جایگاه خانواده:

1-ترویج واشاعه فساد،بی بندباری، فحشاواعتیاد به مواد مخدر والکل2-جلوگیری ازسازندگی فردی واجتمای3-حساسیت زدائی ازفساد وهتک حرمت به اسلام4-پوچ گرائی5-افزلیش جرایم وبه خطرانداختن امنیت اجتماعی ورواج بیماری های روحی وروانی وجسمی مانند افسرده گی وبسیاری ازبیماری های مقاربتی ودرنهایت کاهش نیروی جوان وآینده ساز.

*خانواده درنظام جمهوری اسلامی ایران؟

دراسلام خانواده واحد بنیادی درجامعه است ودربینش رسول خداوند هیچ بنیادی نزدخداوند پسندیده تر از بنیاد ازدواج درخانواده نیست جمهوری اسلامی چون براساس اسلام پایه ریزی شده است بنابراین همان نظراسلام رادررابطه باخانواده خواهدداشت لذا درمقدمه درقانون اساسی می خوانیم خانواده واحدبنیادین جامعه وکانون اصلی رشدتعالی انسان زن درچنین برداشتی ازواحد خانواده ازحالت شئ بودن وابزاربودن خارج شده وضمن بازیافتن وظیفه مادری درپرورش انسانها همرزم مردان درمیدان های فعال حیات میباشد زن وتشکیل خانواده درجمهوری اسلامی همان ارزشی رادارد که دراسلام دارای می باشد0

حقوق زن - زوجین

*حقوق شوهر برزن

1-تمکین زوجه : حق بهره گیری  ورابطه آمیزشی بازن است واگربدون هیچ عذرشرعی تمکین نکند حق نفقه ساقط می گرددبه جزء زمانی که منع شرعی وضع پزشکی مطرح باشد0

2-اطاعت وفرمانبرداری:اطاعت درچارچوب ضوابط شرعی است.

3-حفظ عفت خود: از نظراسلام زن باید عفیف وپاکدامن باشد زن حق ندارد بدون اجازه شوهر ازخانه بیرون برود هرچند که عیادت  پدرش باشد0

4-حفظ عفت شوهر:زن بایددرخانه بادلربایی و خودآرایی خودبرای شوهر موجبات عفت وپاکی چشم شوهر راتضمین کند. اگرزنی خودرابرای غیرشوهرش خوش بونماید خداوند نمازآن زنراتاهنگامی که بوی عطردارد قبول نمیکند0

5-اخلاق خوش : زن موظف به اخلاق خوش ونیکو دربرابرهمسراست0 جهادزن دراسلام خوب همسرداری کردن است0

*حقوق زن برشوهر:

1-حق نفقه: هزینههای است که مرددرازای پیمان زناشویی به زن می پردازد. نفقه زن عبارت ازغذا ، مسکن، لباس، اثاث منزل، هزینه آرایش وهزینهنظافت که بایدمطابق نیازوشرایط متعارف اجتماعی برایش تامین گردد. مردموظف به پرداخت نفقه زن است.

* نقش مادر

اهمیت به تربیت فرزند مانند شیردهی، آذوقه های فرهنگی، قصص، احکام، حکایات قرآنی، ماجراهای آموزنده از وظایف مادر به شمار می رود. تربیت فرزند به وسیله مادر مثل تربیت کلاس درس نیست مادر با رفتار، گفتار، عاطفه، نوازش، لالایی خواندن و زندگی کردن فرزند تربیت می کند. هر چه زن صالح تر و هوشمند تر باشد تربیت بهتر خواهد بود.

* تاثیر زن بر فرزند و شوهر

در محیط خانه دل آرام شوهر و فرزند باشد – مایه آرامش و آسایش خانواده –در دامن پر مهر و عطوفت وبا سخنان پر نکته و مهر آمیزش فرزندی سالم پرورش دهد. انسان های بی عقده، خوش روحیه ، سالم از لحاظ روحی و اعصاب در دامن او پرورش پیدا کنند مادر از هر سازنده ای سازنده تر و با ارزش تر است کسی که یک انسان والا به وجود می آورد مادر است.

* تفاوت زن و مرد در اسلام

زن در ساختمان وجودی و طبیعی خود از ظرافت بیشتری نسبت به مرد برخوردار است – مقاومت زنان در بسیاری از مسایل مادی و جسمانی بیشتر از مردان است – زن یک ظرافتی دارد، ابعاد کمتر و کوچکتری دارد و آسیب پذیری های عاطفی بیشتری دارد.

* مسئله زن و خانواده

پدیده زندگی های مشترکی که بدون ازدواج صورت می گیرد یعنی در حقیقت نابود کردن کانون خانواده و محیط گرم و صمیمی خانواده و برکات خانواده است. زن به عنوان یک عالم، یک سیاستمدار، یک شخصیت برجسته و برتر از همه یک همسر و مادری آری اما یک وسیله برای کام جویی و سرگرمی، نه این است آنچه خواند توانست به نیمی از بشریت هویت و شخصیت حقیقی اش را اعطا کند و خانواده را بنیانی ماندگار و مقدس بخشد.

* ریشه های ثبات و ناپایداری در خانواده

گاه ممکن است اصل پیوند زناشویی اشکال نداشته باشد ولی برخی عوامل خارجی از ماهیت پیوند، موجب ضعف و ناپایداری آن شود. عواملی چون بیکاری و مشکلات اقتصادی، اعتیاد، عقیم بودن زن یا مرد، زمینه های موثر در تضعیف پیوند هستند. پیوند ازدواج خو جوش نمی خورد و از اساس ضعیف و حتی جوش نخورده است. علت این وضعیت در حال گذر بودن سنت و مدرنیسم دانست.

* نقش مذهب

 

مذهب از خلال آموزه های اخلاقی و نیز قواعد حقوقی تاثیر تعیین کننده ای بر ساختار خانواده دارد، این مسئله برای اسلام که دارای قواعد متعدد فقهی در خصوص رفتار فردی و خانوادگی است برجسته تر است. نظام حقوقی خانواده در اسلام در اصل مثل هر نظام دیگری یک کل تجزیه ناپدیر است ولی در عمل این کلیت تغییر شکل یافته و به نفع مرد شده است. انحصار وظیفه زن در تمکین و حق مطالبه دستمزد برای هر نوع فعالیت دیگر در عمل منجر به توسعه وظایف زن در تمیکن، بچه داری، انجام خانه و امور مربوط به تولید خانگی هم شده است حقوق مالکیت زن و حق تصرف در اموال کمابیش در اختیار مرد قرار داشت. زن ایرانی تا قبل از قرن 19 وضعیتی بهتر از زنان غرب داشته است

* تحرک جغرافیایی

تحرک جغرافیایی موجب جدا شدن خانواده از خویشاوندان می شود و نو مکانی به جدایی خانواده جهت یاب از خانواده فرزند یاب حکم می کند. و هر دو به تقویت نهاد خانواده هسته ای کمک می کند. اگر تحرک جغرافیایی ناشی از الزامات زندگی جدید برای پیدا کردن شغل یا سطوح تحصیلی بالاتر است نو مکانی به مثابه یک ارزش جدید در خانواده مطرح است.

* شکاف واقعیت و حقوق

بخشی از این شکاف محصول تضاد میان حقوق اشراقی و حقوق سازمان یافته است که عموما هم به نفع مردان شکل گرفته است. برای مثال به لحاظ شرعی و حقوقی زن هیچ وظیفه ای جز تمکین در برابر مرد ندارد و حتی می تواند برای شیر دادن و انجام امور خانه از قبیل پخت و پز و نظافت و غیره. این حقوق سازمان یافته است اما عرف اجتماعی و حقوق اشراقی چیز دیگری می گوید، شیر دادن و انجام امور خانه و حتی امور بیرون از خانه جزو وظایف تفکیک ناپذیر زن است و تا کنون مشاهده نشده که زنی بتواند مطابق حقوق موضوعه رفتار کند و با مشکلی مواجه نشود برعکس حق حضانت فرزندان و طلاق طبق قانون مختص مرد است اما حقوق اشراقی و افکار عمومی چنین حقی را که مختص مرد باشد منصفانه نمی داند. زیرا که این حق در یک ساختار جامع حقوق خانواده معنا می دهد که بخش های مهم آن به نفع زن است اما در عمل اجرا نمی شود که عادلانه نیست.

* چند همسری

بر اساس نصح صریح قرآن اتخاذ چند زن شرایطی دارد که در عمل این شرایط نادیده گرفته شده است چند زنی با گذشت زمان تشدید شده به ویژه در طبقات بالا و اشراف که مشهورترین آن ها در دربار قاجار را می توان سراغ گرفت. اما پس از این دوران چند زنی گر چه قانونا منعی ندارد ولی عرفا نزد افکار عمومی چندان پسندیده نیست. که بعضا مردان همسر دوم را محرمانه و بدون اطلاع همسر اول بر می گزینند. اما با اضافه شدن شرطی در عقدنامه چند زنی بدون اجازه همسر اول حق طلاق را برای زن دانسته.

* سنت ها و مراسم خانوادگی

برخی از سنت ها و مراسم تضعیفیا در حال فراموشی اند. مراسم عروسی و حواشی آن مثل گذشته نیست و احتمالا در آینده نیز محدودتر می شود و مراسم حاشیه ای آن به حداقل می رسد. مثل جشن نامزدی یا مراسم خواستگاری نیز با افزایش سطح تحصیلات کم می شود. ازدواج در حال تبدیل شدن به یک واقعه کاملا مشخصی میان زن و مرد و سپس فرزندان است به همین دلیل کم کم ماه عسل، روز تولد و سالروز ازدواج رواج یافته و جایگزین مراسم قبلی شده است.

 *زنان در خانه و اجتماع

در پرتو حس همدلی و همیاری زنان، مردان در رسیدن به اهداف متعالی موفق ترند و با کار آمدی بیشتر و مطلوب تری چرخ زندگی را به گردش درمی آورند. زن شخصیتی است با ویژگی های فراوان و قابلیت های بالقوه که با بروز آن به خانه و اجتماع روشنی بخشیده و به سلامت و سعادت هر دو می اندیشد. رسالت مادری از جمله وظایف برجسته اوست که در عین سنگینی با لذّت و ظرافت بی نظیری همراه بوده و این امکان را فراهم می آورد تا بانوان بتوانند بنیادهای اجتماع را با تربیت نیروهای مؤمن، خلّاق و کارآمد چنان بسازند که با هیچ طوفانی صدمه و آسیبی نبیند.

*بیانات مقام معظم رهبری در خصوص خانواده :

زن و مرد در ساختمان طبیعی خودشان با همدیگر تفاوت دارند ، چه از لحاظ جسمانی و مادی و ساختمان عاطفی و معنوی و روحی این تفاوتها در آنها دیده میشود .  مرد در چشم زن مظهر اعتماد ، نقطه اتکا و نقطه اعتماد است و محبت خودش را در این قالب ترسیم میکند .

مرد وقتی به زن نگاه میکند به چشم مظهر زیبایی ، مظهر لطافت ، مظهر انس که به انسان آرامش میبخشد .

اسلام میگوید : مرد قوام و زن ریحان است ، نه جسارت به زن است  ، نه جسارت به مرد . زن نمیتواند طبیعت خودش را فراموش کند . زن در ساختمان وجودی و طبیعی خود از ظرافت بیشتری نسبت به مرد برخوردار است ، نمیگوییم از استحکام کمتری برخوردار است ،  چون پیشرفتهای علمی حتی در مواردی عکس این عمل را نشان میدهد که مقاومت زنان  در بسیاری از موارد مادی و جسمانی از مردان بیشتر است . زن یک ظرافتی دارد که ابعاد جسمانی کمتر و کوچکتری دارد و آسیب پذیری عاطفی او بیشتر است .

زنی که اهل تدبیر باشد ، مرد را رام خودش میکند  . اگر خانه مثل محیط جنگل شد مسئله زن و مرد همان مسئله تلخ و زشتی خواهد شد که ما در تاریخ سراغ داریم و اموروزه هم متاسفانه در دنیا آنرا مشاهده میکنیم .

کاری که اسلام میکند اساسی است ، سعی اسلام بر این است که محیطی بوجود آورد که آن جنسی که از لحاظ ترکیب جسمانی قویتر است به جنس ضعیف تر ستم نکند .

نقش مادر از بارداری شروع میشود و تا آخر زندگی انسان ادامه دارد و عنصر اصلی خانواده زن است نه مرد . بدون مرد هم ممکن است خانواده ای باشد زن خانواده اگر مدبر و خانه دار باشد خانواده را حفظ میکند اما اگر زن از خانواده گرفته شود مرد نمیتواند خانواده  را حفظ نماید . مهمترین نقش یک زن در هر سطحی از علم و سواد ، و معلومات و تحقیق و معنویت نقش مادری  و همسری است  این از همه کارهای دیگر او مهمتر است .

*منزلت و تکریم زن

اسلام به معنای واقعی زن را تکریم کرده است اگر روی نقش مادر و حرمت مادر در درون خانواده تکیه می کند یا روی نقش زن و تاثیر زن و وظایف و محدودیت های زن در داخل خانواده تکیه می کند به هیچ وجه به معنای این نیست که زن را از شرکت در مسایل اجتماعی و دخالت در مبارزات و فعالیت های عمومی مردم منع کند عده ای بد یا کج فهیمدند یک عده مغرض هم از این کج فهمی استفاده کردند کانه یا باید زن، مادر خوب و همسر خوبی باشد یا باید در تلاش ها و فعالیت های اجتماعی شرکت کند قضیه این طوری نیست هم باید مادر خوب و همسر خوبی باشد هم در فعالیت اجتماعی شرکت کند. فاطمه زهرا (سلام الله علیها ) مظهر چنین جمعی است جمع بین شئون مختلف زینب کبری نمونه دیگر است.

 

/ 2 نظر / 150 بازدید
آزمون های آزمایشی تقریبا رایگان

برگزاری آزمون های آزمایشی اینترنتی با کمترین هزینه در وبسایت "آزمون من"! کنکور آسان نیست، با تمرین و تکرار کنکور را آسان کنید. www.azmooneman.ir

نیلوفر

ولادت با سعادت حضرت مهدی رو به بهتون تبریک میگم عیدتون مبارک